Çin, 2026-2030 dönemini kapsayan 15. Beş Yıllık Planı ile istihdam, sağlık ve sosyal güvenlik alanlarına öncelik vererek “halk merkezli” kalkınma stratejisini güçlendirmeyi hedefliyor. Bu strateji, kamu hizmetlerinin doğrudan halkın ihtiyaçlarına göre şekillendirilmesini amaçlıyor.
Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, yaşlı bakımı ve hizmet sektöründeki çalışanların yaşam koşullarının iyileştirilmesine yönelik incelemelerde bulunarak, kamu hizmetlerinin halkın taleplerine göre uyarlanması gerektiğini vurguladı. Çin Komünist Partisi’nin (ÇKP) kuruluşunun 105. yıl dönümünde, yönetişim felsefesinin temelinde “halkın refahı” ilkesinin yer aldığı belirtiliyor.
Çin yönetimi, 2012 yılından bu yana yaklaşık 100 milyon kişiyi yoksulluktan kurtardığını açıkladı. Ülke, eğitim, sağlık ve sosyal güvenlik alanlarında dünyanın en geniş kapsamlı sistemlerinden birini kurduğunu bildirdi. Mevcut verilere göre, temel sağlık sigortası kapsama oranı yüzde 95’i aşarken, ortalama yaşam süresi 79 yılın üzerine çıktı.
15. Beş Yıllık Planın Ana Gündemi: Yaşam Kalitesini Yükseltmek
Çin’in 2026-2030 dönemini kapsayan 15. Beş Yıllık Planı, geleneksel ekonomik büyüme hedeflerinin ötesine geçerek “yüksek kaliteli kalkınma” amacına odaklanıyor. Planın önemli bir bölümü, istihdam, gelir adaleti, yaşlı ve çocuk bakımı gibi doğrudan vatandaşların günlük yaşamını etkileyen konulara ayrılmış durumda.
Dijital ekonominin büyümesiyle ortaya çıkan kuryeler, araç çağırma hizmeti sürücüleri ve e-ticaret çalışanları gibi yeni istihdam biçimlerine yönelik düzenlemeler de planın öncelikli gündem maddeleri arasında yer alıyor. Hükümet, bu çalışanların sosyal güvenlik sistemine entegrasyonunu sağlamayı ve haklarını korumayı amaçlıyor.
“Yüksek kaliteli kalkınma, insanların yaşam kalitesini iyileştirmeye ve kalkınma sonuçlarının daha geniş ve daha adil biçimde herkesin yararına sunulmasına odaklanıyor. Hedef, ekonomik büyüme ile yaşam koşullarının iyileşmesini eş zamanlı ilerleterek olumlu bir döngü oluşturmaktır.” — Zhang Linshan, Makroekonomik Araştırmalar Akademisi Araştırmacısı
Uzmanlar, bu stratejinin Çin’in kalkınma anlayışında niceliksel büyümeden niteliksel refaha doğru bir geçişi temsil ettiğini belirtiyor. Hükümetin, kamu hizmetlerini daha erişilebilir hale getirerek vatandaşların gelecek beklentilerini güvence altına almayı hedeflediği ifade ediliyor.
