ABD’den gelen makroekonomik veriler Fed’in faiz artırımlarını öteleyebileceği beklentilerini güçlendirse de dünya borsalarında dalgalı bir seyir hakimiyetini koruyor. Yatırımcıların para politikası patikasına dair ipuçları aramasıyla birlikte tahvil getirilerindeki yükseliş ve enerji maliyetlerindeki hareketlilik risk iştahını baskılarken, gözler açıklanacak kritik istihdam göstergelerine çevrildi.
ABD Ekonomisinde Büyüme ve Enflasyon Göstergeleri
Yılın ikinci çeyreğinde yıllıklandırılmış bazda yüzde 2,2 oranında büyüme kaydeden ABD ekonomisi, yüzde 1,5 seviyesindeki öncü beklentileri geride bıraktı. Fed’in yakından izlediği gıda ve enerji harici çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi ise ağustosta aylık yüzde 0,2 ve yıllık yüzde 3 artış gösterdi. Piyasalarda bahse konu endeksin aylık yüzde 0,3, yıllık yüzde 3,3 artacağı tahmin ediliyordu. Endeks bir önceki ay sırasıyla yüzde 0,1 ve yüzde 3 artmıştı.
Ağustosta kişisel tüketim harcamaları yüzde 0,9 yükselişle tahminleri aşarken, kişisel gelir artışı yüzde 0,2’de kalarak beklentilerin gerisine düştü. Özel sektör istihdamı ise eylül ayında 90 bin kişilik artışla öngörüleri geçti. Verilerin ardından analistler şu değerlendirmelerde bulundu:
Analistler, ABD’den gelen son verilerin piyasalarda Fed’in politikasında “yumuşak iniş” yapabileceğine dair senaryoyu tekrar güçlendirdiğini belirtti.
ABD’de enflasyon tarafında aşağı yönlü bir hareket olduğunu, diğer taraftan ülke ekonomisinin hala dirençli olduğunu ifade eden analistler, Fed’in yakın zamanda faiz artırmak zorunda kalmayabileceğini söyledi.
Analistler, yarın ABD’de açıklanacak tarım dışı istihdam verisinin Fed’in politikalarına ilişkin beklentileri şekillendirecek en önemli veri olduğunu kaydetti.
Tahvil Faizleri, Dolar ve Emtia Dengesi
Para piyasalarında Fed’in ekim ayı faiz artırım olasılığı yüzde 70’ten yüzde 38’e çekildi. Ancak güçlü büyüme ve istihdam verilerinin faizlerin uzun süre yüksek kalacağına işaret etmesiyle ABD 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,31’i test ettikten sonra yüzde 5,28’e, 30 yıllık tahvil faizi ise yüzde 5,65 zirvesinin ardından yüzde 5,62’ye yerleşti. Dolar endeksi 101,7 ile 24 Haziran’dan bu yana en yüksek düzeye tırmandı.
Altının onsu yüzde 0,7 kazançla 4 bin 184 dolara yükselirken, aralık vadeli Brent petrolün varili yüzde 1,4 düşerek 96,6 dolara çekildi. Fed ise bankalara yönelik stres testi süreçlerinin şeffaflığını ve hesap verebilirliğini artırmaya dönük düzenlemeleri kesinleştirdi.
Politika ve yönetim cephesindeki gelişmelere ilişkin açıklamalar da gündemde yer buldu:
ABD Başkanı Donald Trump, eski Fed başkanı Jerome Powell’ın Fed binaları yenileme projesindeki maliyet aşımı nedeniyle Yönetim Kurulu üyeliğinden istifa etmeye zorlanması gerektiğini bildirdi.
Trump, Güney Kore’nin ABD’deki büyük enerji projelerine 200 milyar dolara kadar yatırım yapmayı planladığını bildirdi.
Trump, dizel ihracatının yasaklanması seçeneğini değerlendirdiğini ancak bunun benzin fiyatları üzerinde olumsuz etkisinin olabileceğini belirtti.
Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook, enflasyonun beş yılı aşkın bir süredir hedefin üzerinde seyrettiğini belirterek, “İş gücü piyasasındaki gücü korurken enflasyonu hedeflediğimiz seviyeye geri döndürme konusundaki kararlılığımı sürdürüyorum.” dedi.
Dünya Borsalarında Son Durum
New York borsasında Dow Jones yüzde 0,86 ve S&P 500 yüzde 0,25 gerilerken, Nasdaq yüzde 0,24 prim yaptı. Micron Technology hisseleri başarılı finansal sonuçlarla seans sonrası yüzde 0,6 artarken, 30 yıl vadeli konut kredisi faizleri yüzde 7,3 ile Kasım 2023 sonrası en yüksek seviyeye çıktı.
Avrupa’da enerji fiyatlarının tetiklediği enflasyon kaygıları piyasaları aşağı çekti. Almanya’da eylül ayı enflasyonu yüzde 3,3 ile beklentileri aşarken, İngiltere ekonomisi ikinci çeyrekte çeyreklik yüzde 0,5 ve yıllık yüzde 1,4 büyüdü. Kapanışta DAX 40 yüzde 0,79, CAC 40 yüzde 0,89, FTSE MIB yüzde 0,84 ve FTSE 100 yüzde 0,29 geriledi.
Asya’da ise yarı iletken sektörüne yönelik talep morali artırdı. Nikkei 225 yüzde 2,9, Kospi yüzde 1,2 yükseldi. Güney Kore’nin ihracatı çip sevkiyatlarının katkısıyla eylülde yıllık yüzde 83,5 genişledi. Japonya imalat sanayi PMI 54,1 oldu. Çin ve Hong Kong borsalarında resmi tatil sebebiyle işlem gerçekleştirilmedi.
Yurt İçi Piyasalar ve Günlük Veri Takvimi
Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi önceki işlem gününü yüzde 2,79 kayıpla 11.947,18 puandan kapattı. VİOP BIST 30 ekim vadeli kontratı akşam seansında yüzde 0,66 geriledi. Dolar/TL kuru ise bankalararası piyasa açılışında yüzde 0,1 primle 49,0360 seviyesinde dengelendi. SPK, Tera, Pusula, Atlas ve Hedef Portföy Yönetimi AŞ’nin tasfiye halindeki fonlarında hak sahiplerine ara ödeme yapılmasını kararlaştırdı.
Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistikleri, imalat sanayi PMI, yurt dışında ise dünya genelinde imalat sanayi PMI başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 11.800 ve 11.700 puanın destek, 12.100 ve 12.200 puanın direnç konumunda olduğunu kaydetti.
Piyasalarda gün boyu izlenecek takvim şu şekilde sıralanıyor:
10.00 Türkiye, eylül ayı imalat sanayi PMI
10.55 Almanya, eylül ayı imalat sanayi PMI
11.00 Avro Bölgesi, eylül ayı imalat sanayi PMI
11.00 İngiltere’de BoE Başkanı Bailey’in konuşması
11.30 İngiltere, eylül ayı imalat sanayi PMI
12.00 Avro Bölgesi, ağustos ayı işsizlik oranı
14.30 Türkiye, haftalık para ve banka istatistikleri
15.30 ABD, haftalık işsizlik maaşı başvuruları
15.30 ABD, haftalık süregelen işsizlik başvuruları
16.30 Avro Bölgesi’nde ECB Başkanı Lagarde’ın konuşması
16.45 ABD, eylül ayı imalat sanayi PMI
17.00 ABD, eylül ayı ISM imalat sanayi PMI
