Kenya savanlarında 18 yıl boyunca filler ve zürafalar gibi büyük otçullardan izole edilen alanlardaki ağaç yapısının, çitlerin kaldırılmasıyla nasıl değiştiğini inceleyen araştırma sonuçlandı. 1999’da başlatılan deney, hayvanların bölgeye yeniden girmesinin ardından bitki örtüsündeki hızlı dönüşümü ve ekosistem dengesini gözler önüne serdi.
Araştırma kapsamında 1999 yılında kurulan çitler, filler, zürafalar ve impalalar gibi otçulların belirli bölgelere erişimini kesti. Hayvanların bulunmadığı bu sahalarda ağaç örtüsü yüzde 60 seviyesinin üzerine çıkarken, otçulların yaşamaya devam ettiği kontrol alanlarında bu oran yüzde 21 ile 32 bandında kaldı. Otçul baskısının kalkmasıyla birlikte ağaçlar belirgin biçimde uzayarak daha yoğun bir yapı kazandı.
Bölgedeki çitlerin 2017 senesinde kaldırılması üzerine büyük otçullar eski yaşam alanlarına tekrar giriş yaptı. Hayvanların dönüşüyle ağaçlardaki dikey büyüme ile taç gelişimi hız kesti, kuruma ve kayıplar ise arttı. İki yıllık süreçte, önceden korunan bölgeler ile kontrol sahaları arasındaki yükseklik farkı tamamen kapandı.
Otçul varlığıyla gerileyen ağaç örtüsü, 2025 yılı itibarıyla deneyin başındaki seviyelere oldukça yaklaştı ancak alandaki ağaç yoğunluğu yüksek kalmayı sürdürdü. Bilim insanları, büyük otçul yokluğunda şekillenen bazı ekolojik izlerin geri dönüş sonrasında dahi bütünüyle silinmediğini tespit ederek otçulların savan dengesinde kritik bir rol üstlendiğini ortaya koydu.
